BM komisyonu: "ABD’nin İran’da savaş suçları işlediğine dair makul gerekçeler var"

BM İran Uluslararası Bağımsız Soruşturma Komisyonu yeni raporunu yayımladı. Raporda, İran’daki sivillerin kendi hükümetlerinin işlediği ağır insan hakları ihlalleri ve insanlığa karşı suçlar ile ülkenin ABD ve İsrail ile olan savaşı arasında sıkışıp kaldığı ifade edildi. Raporda ayrıca ABD’nin en az 178 sivilin (kadın ve çocuklar dahil) ölümüne yol açan iki hava saldırısı sırasında savaş suçları işlediğine dair makul gerekçeler bulduğu belirtildi.

Cenevre’deki İnsan Hakları Konseyi’ne sunulan raporda, İran hükümetin 2025-2026 protestolarına yönelik şiddet içeren baskısının, geçmişteki baskılara kıyasla "benzeri görülmemiş bir tırmanış" anlamına geldiği, yaygın ölümcül güç kullanımının kitlesel ölümlere ve yaralanmalara, ayrıca kapsamlı tutuklamalara yol açtığı sonucuna varıldığı kaydedildi. Raporda bu ağır ihlallerin çoğunun, sivillere yönelik yaygın ve sistematik bir saldırının parçası olarak işlenen cinayet, hapis, işkence ve diğer insanlık dışı eylemler de dahil olmak üzere "insanlığa karşı suç" teşkil ettiği sonucuna varıldığı belirtildi.

Diğer yandan 28 Şubat’ta ABD ve İsrail’in gerçekleştirdiği saldırıların ardından komisyonun, ABD’nin sivillerin ölümüne, yaralanmasına ya da sivil nesnelere zarar verilmesine yol açan ayrım gözetmeyen saldırılar düzenleyerek savaş suçu işlediğine inanmak için makul gerekçeler bulduğu ifade edildi. Açıklamada, "Bunlar arasında Minab’daki Shajareh Tayyebeh İlkokulu’na düzenlenen ve yaklaşık 120 kız ve erkek çocuğunun da aralarında bulunduğu 150’den fazla kişinin ölümüne yol açan Tomahawk füze saldırıları ve Lamerd’deki bir spor kompleksi ve yerleşim alanına tungsten mermileri saçan hassas vuruş füzelerinin kullanıldığı, 22 sivilin ölümüne neden olan başka bir hava saldırısı yer almaktadır" denildi. Araştırma heyeti, İran ve ABD’yi tüm ihlallere ve suçlara derhal son vermeye, mağdurlara tam tazminat ödemeye ve suçların tekrarlanmamasını garanti etmeye çağırdı. Komisyon ayrıca düşmanlıklara derhal son verilmesini, tüm üye devletler tarafından kalıcı barış için yenilenmiş diplomatik girişimlerde bulunulmasını ve evrensel yargı yetkisi yoluyla üçüncü devletlerin hesap verebilirliğinin sağlanmasını istedi.