Sayıştay raporunda Sinop Belediyesine ilişkin 26 bulgu: Taksi plakaları ve satış kulübeleri ihalesiz verilmiş

Sayıştay Başkanlığı tarafından yayımlanan raporda, belediyenin mali işlemleri ve uygulamalarına yönelik denetim sonuçları değerlendirildi. İncelemelerde, 61 taksi, 35 dolmuş ve 24 özel halk otobüsü plakasının trafik komisyonu kararlarıyla ihale yapılmadan ve süre sınırı belirlenmeden verildiği tespit edildi. Belediye yönetimi konuya ilişkin cevabında, toplu taşıma hizmetlerinde kullanılan plakaların 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu kapsamında belirli sürelerle kiralanması için ön hazırlık çalışmalarına başlandığını bildirdi.

Sayıştay değerlendirmesinde ise süresiz olarak verilen plakaların kazanılmış hak olarak kabul edilemeyeceği vurgulanarak, işlemlerin kamu yararı ve kanunilik ilkeleri doğrultusunda iptal edilmesi gerektiği belirtildi. İptal sürecinin hak sahiplerini mağdur etmeyecek şekilde, makul ve öngörülebilir bir süre tanınarak yürütülmesi, plakaların bundan sonra mevzuata uygun biçimde belirli sürelerle kullandırılması gerektiği kaydedildi.

70 satış kulübesi ihalesiz kiralandı

Raporda öne çıkan bir diğer bulgu, belediyeye ait satış kulübelerinin kiralanmasına ilişkin oldu. Şehir merkezindeki sahil bölgesinde bulunan 70 kulübenin, yaz sezonunda ürün tanıtımı ve satışı yapılması amacıyla kişilere kura yöntemiyle tahsis edildiği belirlendi.

Belediye yönetimi, söz konusu yapıların yaz aylarında farklı bölgelerde süreli ve geçici olarak kullanılan demonte ahşap yapılar olduğunu, belediye meclisi kararıyla yürürlüğe konulan yönerge kapsamında tahsis edildiğini bildirdi. Bu tahsisler karşılığında metrekare üzerinden ücret alındığı ifade edildi.

Sayıştay ise yapıların demonte olması ve sezonluk olarak geçici süreyle kullandırılmasının işlemin kiralama niteliğini değiştirmediğine dikkat çekti. Noter huzurunda kura yöntemiyle gerçekleştirilen tahsislerin mevzuatta dayanağının bulunmadığı belirtilen raporda, kulübelerin kiralanmasının 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nda öngörülen ihale usullerine göre yapılması gerektiği vurgulandı.

İndirimli emlak vergisinden yararlanan 133 mükellef birden fazla konuta sahip

Sayıştay’ın Sinop Belediyesi’ne yönelik denetim raporunda, indirimli emlak vergisi uygulamasından yararlanma şartlarını taşımayan kişilerin de bu haktan faydalandırıldığı ortaya çıktı. Yapılan incelemede, indirimli emlak vergisi uygulamasından yararlanan 133 mükellefin birden fazla konuta sahip olduğu, 299 mükellefin ise gelir getirici faaliyetinin bulunduğu tespit edildi. Mevzuatta belirtilen şartları taşımayan kişilere indirim uygulanması nedeniyle belediyenin emlak vergisi gelirlerinde kayıp yaşandığına dikkat çekildi. Sinop Belediyesi ise kullandığı yazılımın mali yıl içerisinde değiştirilmesi nedeniyle verilerin sağlıklı aktarılamadığını belirterek, konuyla ilgili çalışmaların sürdüğünü bildirdi.

SGK borcunun büyük bölümü gecikme zammından oluştu

Raporda, belediyenin Sosyal Güvenlik Kurumuna (SGK) olan borçlarını yasal süresi içerisinde ödememesi nedeniyle yüksek tutarda gecikme zammı ödediği de tespit edildi. Denetim sonuçlarına göre belediye, 2025 yılında SGK’ya toplam 128 milyon 238 bin 856 lira 99 kuruş ödeme yaptı. Bu tutarın 51 milyon 830 bin 709 lira 62 kuruşunun ana borç, 76 milyon 408 bin 147 lira 37 kuruşunun ise gecikme zammından oluştuğu belirtildi.

Belediye yönetimi, SGK ödemelerinin İller Bankası payından yapılan kesintiler yoluyla gerçekleştirildiğini bildirdi. Ancak Sayıştay incelemesinde, ödemelerin zamanında yapıldığını ve gecikme zammına neden olunmadığını ortaya koyan herhangi bir belgenin sunulmadığı kaydedildi. Raporda, benzer mali yüklerin oluşmasını önlemek amacıyla ödemelerin yasal süreleri içerisinde yapılması ve nakit akışının buna göre planlanması gerektiği ifade edildi.

Su aboneliği güvence bedelleri güncellenmeden iade edildi

Sayıştay denetiminde tespit edilen bir başka usulsüzlük ise su aboneliklerinden alınan güvence bedellerinin iadesine ilişkin oldu. İncelemede, abonelik sona erdiğinde güvence bedellerinin aradan geçen süre dikkate alınmadan, ilk tahsil edildikleri tutar üzerinden iade edildiği belirlendi. Belediye meclisinin 2 Aralık 2024 tarihli ve 479 sayılı kararıyla kabul edilen gelir tarifesinde farklı abone grupları için sabit güvence bedelleri belirlendiği, ancak abonelik sonlandırıldığında bu tutarların güncellenmediği tespit edildi.

Belediye yönetimi, güvence bedellerinin iade edileceği ay itibarıyla Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) oranları dikkate alınarak güncelleneceğini bildirdi. Sayıştay da güvence bedellerinin iade tarihindeki TÜFE oranları esas alınarak hesaplanması ve bu şekilde ödenmesi gerektiğini belirtti.

Raporda, belediyenin bazı mal alımlarını parasal limitlerin altında kalmak amacıyla kısımlara bölerek doğrudan temin yöntemiyle gerçekleştirdiği de kaydedildi. Söz konusu alımların, ihale usulünün uygulanmasını gerektiren parasal sınırların altında kalacak şekilde parçalara bölündüğü ifade edildi.

Raporda ayrıca, 2024 yılı Sayıştay denetiminde tespit edilen 9 bulgunun giderilmediği bildirildi.