Başkan Çondur: "İthalat çözüm değil, üretici sahada tutulmalı"

Aydın Ticaret Borsası ve Ulusal Pamuk Konseyi Yönetim Kurulu Başkanı Fevzi Çondur, pamukla ilgili önemli konulara değindi. Pamuğun ülke ekonomisi açısından stratejik önemine dikkat çeken Çondur, üretimde verimliliğin artırılması ve sürdürülebilir tedarik zincirinin güçlendirilmesi için atılması gereken adımlara ilişkin görüş ve önerilerini kamuoyuyla paylaştı. Türkiye’nin tekstil ve hazır giyim sektöründe küresel bir güç olduğuna dikkat çeken Fevzi Çondur, pamuk üretimi ile sanayideki iplik fabrikaları arasında birbirini besleyen, çok paydaşlı ve entegre bir yapı bulunduğunu belirtti. Ülkenin yıllık ortalama pamuk tüketiminin 1,6 milyon ton civarında seyrettiğini, ancak son dönemde üretimde düşüş yaşandığını ifade etti. Bu sezon yaklaşık 300 bin tonluk üretim beklenirken iç talebi karşılayabilmek için 1,2 milyon ila 1,3 milyon ton arasında ithalat yapmak zorunda kalındığını vurguladı. Dışa bağımlılığı azaltmak amacıyla pamuk ihtiyacının en az yarısının yurt içinde üretilmesinin hedeflendiğini ve bu doğrultuda yaklaşık 70 bin üreticiyle faaliyetlerin sürdürüldüğünü kaydetti.

Maliyet krizi ve 5 TL’lik "Refah payı" önerisi

Tarım sektörünün son derece kırılgan bir yapıda olduğunu belirten Çondur; "Savaşlar ve krizler gibi beklenmeyen olaylar sonucunda gübre gibi girdilerin fiyatları, normal enflasyon oranlarının çok üzerinde ve ani bir şekilde 2,5 katına kadar çıkabiliyor. Çiftçilerin gübreyi yıl boyunca parça parça değil, tek seferde ve o günkü piyasa fiyatından almak zorunda kalması, tüm yılın maliyet ortalamasını tek bir günün fiyatına bağlıyor ve üreticinin risklerini katlıyor" dedi.

Ulusal Pamuk Konseyinin yaptığı hesaplamalara göre üretim maliyeti ile piyasa fiyatı arasında yaklaşık 5 TL’lik bir fark bulunduğunu açıklayan Çondur, bu farkın refah payı olarak üreticiye ödenmesi halinde çiftçilerin gelecek yıla çok daha moralli ve verimli hazırlanabileceğini belirtti. Ayrıca üreticilerin kazandıkları parayı bankada bekletmeyip traktör, tarım aletleri ve lastik alımı ile düğün ve ev mobilyası gibi harcamalar yoluyla ekonomiye geri kazandırdıkları, bunun da piyasada önemli bir çarpan etkisi oluşturduğunu vurgulandı. Çondur, pamuk üretiminin yalnızca Tarım ve Orman Bakanlığı’nın değil, aynı zamanda Ticaret Bakanlığı ile Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın da görev alanında bulunan ve üç bakanlığın eş güdümünü gerektiren entegre bir ürün olduğunu ifade etti. İhracat potansiyeli taşıması, büyük bir sanayi koluna ham madde sağlaması ve tarımda önemli ölçüde istihdam oluşturması nedeniyle her üç bakanlığın da ayrı sorumlulukları bulunduğunu belirtti.

Çondur, Türkiye’nin üretim miktarı bakımından diğer ülkelerden farklı bir konumda olmadığını, ancak üretim maliyetlerinin yurt dışındaki rakip ülkelere kıyasla daha yüksek olduğunu dile getirdi. Türkiye’de miras yoluyla bölünmeler ve hukuki anlaşmazlıklar nedeniyle arazilerin parçalı yapıda olmasının maliyetleri artırdığına dikkat çeken Çondur; "Brezilya yaklaşık 450 üreticiyle 4 milyon ton, yani Türkiye’nin yaklaşık 13 katı pamuk üretiyor. Türkiye ise kendi üretimini 70 bin üreticiyle gerçekleştiriyor. Brezilya, arazi büyüklüğü ve ölçek ekonomisi bakımından büyük bir avantaja sahip. Türkiye’de miras yoluyla bölünmeler ve hukuki anlaşmazlıklar nedeniyle arazilerin parçalı yapıda olması maliyetleri artırıyor" şeklinde konuştu.

Tüm bu zorluklara rağmen Türk üreticisinin güçlü bir bilgi birikimine sahip olduğunu belirten Çondur, birim alan verimliliğinde Türkiye’nin ABD, Hindistan ve Çin gibi ülkeler arasında dünyada üçüncü sırada yer aldığını ifade etti. Çondur, "Aslında ikinci sırada gösterilebilecek bir düzeyde, çok daha verimli üretim yapıyoruz. Türk pamuğunun en büyük ve en ayırt edici küresel özelliği GDO’suz olmasıdır (GMO-Free Turkish Cotton). Bu kimliğin uluslararası pazarda korunmasının ve yerli üretimin desteklenmesinin hayati önem taşıdığını bir kez daha vurguluyoruz" diye konuştu.