Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz: "ADEP için ayırdığımız kaynakları 2022 yılından bu yana istikrarlı bir şekilde artırdık"

Araştırma Üniversiteleri Destek Programı (ADEP) Toplantısı, Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) Kültür ve Kongre Merkezi’nde gerçekleştirildi. Toplantıda konuşan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Türkiye’nin kalkınma hedefleri doğrultusunda yükseköğretim ve bilimsel araştırma alanındaki kapasitenin güçlendirilmesinin önemine dikkat çekti. Yılmaz, araştırma üniversitelerinin bilimsel üretim, teknoloji geliştirme ve nitelikli insan kaynağı yetiştirme noktasında önemli bir rol üstlendiğini belirterek, üniversitelerin araştırma altyapılarının ve proje imkanlarının geliştirilmesine yönelik desteklerin sürdürüleceğini ifade etti.

Türkiye’deki araştırma üniversitesi sayısının giderek arttığını ve bu durumun Türkiye’nin kalkınmasına olumlu yönde etki edeceğini belirten Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, "Yükseköğretimde kurumsal farklılaşmayı teşvik ediyor, her üniversitemizin güçlü olduğu alanlarda derinleşmesini ve içinde bulundukları bölgelerin potansiyeline göre uzmanlaşmalarını sağlayacak programlar uyguluyoruz. Araştırma üniversiteleri yaklaşımımız ise bilimsel üretim kapasitesi yüksek kurumlarımızın imkanlarını daha etkili kullanmaları ve uluslararası düzeyde daha güçlü bir konuma ulaşmaları amacıyla hayata geçirilmiştir. Mevcut durumda 20’si devlet, 3’ü vakıf olmak üzere 23 üniversitemiz araştırma üniversitesi statüsünde bulunuyor. Araştırma performansını istikrarlı biçimde geliştiren 10 üniversitemizi ise Aday İzleme Programı kapsamında takip ediyoruz. ADEP, bu yapı içerisinde devlet araştırma üniversitelerimize yönelik performans esaslı destek programı oluşturuyor. Program kapsamında 20 devlet araştırma üniversitemize tahsis edilecek ödenekleri yıllık performans sonuçlarına göre belirliyor, kaynakların ülkemizin kalkınma öncelikleri ile üniversitelerimizin bilimsel yetkinlikleri doğrultusunda kullanılmasını hedefliyoruz. Böylece üniversitelerimizin araştırma kapasitelerini desteklerken, ulusal bilim-teknoloji öncelikleriyle araştırma kapasitesinin örtüşmesini sağlıyoruz" diye konuştu.

Bütçeden ADEP için birçok kaynak ayırdıklarını ifade eden Yılmaz, "Kamu kaynaklarının kalite ve sonuç odaklı ölçülebilir sonuçlara dönüşmesini de güvence altına alıyoruz. ADEP için ayırdığımız kaynakları, programın uygulanmaya başladığı 2022 yılından bu yana istikrarlı bir şekilde artırdık. 2022 yılında 188 projeye 115,2 milyon lira destek verirken, 2026 yılında merkezi bütçeden tahsis edilen 1,4 milyar lirayla 548 projeyi destek kapsamına aldık. 4 yılda proje sayısı yaklaşık 3 katına, merkezi destek tutarı ise 12 katına ulaştı. Komisyon değerlendirmeleri neticesinde, yaklaşık 1,9 milyar lira bütçeli 548 projenin desteklenmesine karar verildi. Bu bütçenin 1,4 milyar lirası ADEP ödeneğinden karşılanırken, kalan yaklaşık 491 milyon lirası üniversitelerimizin kendi kaynaklarından sağlandı. Bu sonuçlar, merkezi bütçe desteğinin üniversitelerimizin kaynaklarını da araştırmaya yönelten bir kaldıraç işlevi gördüğünü ortaya koyuyor. 2026 yılı proje portföyünde ağırlığın fen ve mühendislik alanlarında toplanması, üniversitelerimizin teknoloji geliştirme ve yüksek katma değerli üretime katkı sağlama yönündeki kapasitesini yansıtıyor. Sağlık bilimlerine ayrılan güçlü pay da insanımızın yaşam kalitesini yükseltecek araştırmalar bakımından önemli bir imkan oluşturuyor. Sosyal bilimlerdeki mevcut proje sayısını yükseltmeyi ve ADEP kapsamında bu alandaki araştırma kapasitesini daha fazla geliştirmeyi hedefliyoruz. Ortaya çıkan büyüklük, devletimizin bilimsel araştırmaya verdiği desteğin ve üniversitelerimizin bu desteğe gösterdiği karşılığın en somut ifadesidir. Önümüzdeki dönemde de başarımızı, bütçedeki artış kadar bu kaynağın ürettiği bilimsel sonuçlar ve ülkemize kazandırdığı iktisadi ve toplumsal etkiler üzerinden değerlendireceğiz" şeklinde konuştu.